Spring naar inhoud

Fragmenten Uit Het Leven Van Albert De Jong (1891-1970)

23/11/2017

De anarchist Albert de Jong speelde een belangrijke rol in het Nederlands Syndicalistisch Vakverbond, de door het anarchisme geïnspireerde vakbeweging, en in de Internationale Antimilitaristische Vereniging in Nederland van de vorige eeuw. Zijn herinneringen verschenen in het, mede door hem geredigeerde, tijdschrift Buiten de Perken van 1961-1964. Hij schetst zijn jeugd in een arbeidersgezin in Amsterdam, te midden van aanhangers van Domela Nieuwenhuis, zijn kweekschooljaren (‘pedagogische academie’), zijn ontslag als onderwijzer omdat hij in een vrij huwelijk samenwoonde en geeft vervolgens een beeld van de vooroorlogse anarchistische en antimilitaristische beweging; niet alleen in Nederland maar ook daarbuiten. Aldus leert de achterkant van het boek. [ThH]

Op de flapzijden van het boek zijn nog enkele korte teksten opgenomen die ik hier weer geef. De eerste is van zijn zoon Rudolf de Jong over zijn vader:

‘Ik zie mijn vader in de eerste plaats als een propagandist. Een propagandist – niet voor een partij of een organisatie – maar voor een overtuiging, een idee. … Hij was socialist en propagandist in de ouderwetse zin van die woorden, dat wil zeggen, het vulde zijn gehele leven en dat met grote felheid.’

‘Hoewel de idee voor hem belangrijker was dan de organisatie, en hij zich als schrijver en spreker makkelijk los had kunnen maken van organisatorische rompslomp, heeft hij het tegenovergestelde gedaan. Hij was een geboren organisatieman, met grote zin voor accuratesse en orde. Juist in dit opzicht heeft hij de bewegingen die hij toegedaan was grote diensten bewezen. … Proudhons woord “l’anarchie, c’est l’ordre” was hem op het lijf geschreven. … [en] hoewel hij Bakoenin als de grote voorganger van zijn syndicalistische opvatting zag, [paste] Proudhons conceptie van het anarchisme – met de gedachte van het vrije contract tussen vrije en gelijke individuen – meer bij zijn persoonlijkheid … dan Bakoenins sociale en spontane anarchisme.’

Vervolgens treft men over Albert de Jong nog een tekstgedeelte van Arthur Lehning (1899-2000) aan op een van flapteksten:

‘Hij kwam uit een socialistisch arbeidersmilieu, zijn ouders waren vrijdenkers en aanhangers van Domela Nieuwenhuis; zijn vader werd bij de algemene werkstaking in 1903 ontslagen. Opgegroeid in dit milieu is hij geheel natuurlijk, ik zou willen zeggen vanzelf, tot een anarchistische wereldbeschouwing gekomen; niet als gevolg van een theoretisch gefundeerde overtuiging, maar vrijwel als iets aangeborens, iets vanzelfsprekends en harmonisch geïntegreerd in zijn persoonlijkheid en in zijn leven. Zo alleen kan, geloof ik, iets worden verklaard van de uitzonderlijke eenheid van zijn leven en van zijn ideeën, en het heeft hem waarschijnlijk geen moeite gekost alles ondergeschikt te maken aan zijn ideeën, die hij met grote consequentie, zonder te transigeren, onbaatzuchtig, zonder enig materieel voordeel of persoonlijk belang een geheel leven heeft voorgestaan.

Op verschillende wijze, naar gelang van wisselende omstandigheden, heeft hij zijn ideeën naar voren gebracht, maar hij heeft ze nooit verloochend. Misschien met één uitzondering: het geheelonthoudersideaal liet hij reeds vroeg varen en voor de rest van zijn leven heeft hij intens genoten van het samenzijn bij een glas wijn.’

Fragmenten uit mijn leven, De herinneringen van Albert de Jong

Feestelijke presentatie:

Op vrijdag 12 januari 2018 vindt in het I.I.S.G., Amsterdam om 15.00 uur een presentatie van dit boek plaats. Het boek is uitgegeven door Kelderuitgeverij te Utrecht en aldaar te bestellen. Voor meer informatie daarover, klik HIER.

No comments yet

Geef een reactie

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s

Deze site gebruikt Akismet om spam te bestrijden. Ontdek hoe de data van je reactie verwerkt wordt.

%d bloggers liken dit: